İlhanlı valisi, Selçuklu sultanı ile böyle boy ölçüştü

ilhanli valisi selcuklu sultani ile boyle boy olcustu

Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Sanat Tarihi Kısmı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Erdal Eser, Sivas’ta karşılıklı inşa edilen iki görkemli medresenin İlhanlı valisinin, Selçuklu sultanı karşısında güç ispatının göstergesi olduğunu söyledi. Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Sanat Tarihi Kısmı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Erdal Eser, Sivas Tarihi Kent Meydanı’nda bulunan iki medresenin 13’üncü yüzyılın başı ve 3’üncü çeyreği ortasındaki farklılıkları gözler önüne seren değerli yapılar olduğunu belirtip, “Günümüzde Sivas kent merkezinde karşılıklı olarak inşa edilmiş iki yapımız var. Bunlardan birisi, Selçuklu sultanları ortasında en kıymetlilerinden biri olan 1’inci İzzettin Keykavus tarafından inşa ettirilen Şifahiye Medresesi. Şifahiye Medresesi, o periyodun hastanesi olarak inşa ettiriliyor. 1219 yılında inşa ettirildiğini biliyoruz. Bunun tam karşısında yer alan yapı ise 1272 yılında İlhanlıların Anadolu Genel Valisi Şemseddin Cüveyni tarafından inşa ettirilen ve İkili Minareli Medrese olarak bildiğimiz Dârü’l-hadîs. Yüzyılın başında ve 3’üncü çeyreğinde iki yapının bu halde karşı karşıya inşa edilmiş olması kültür tarihçileri açısından, bizim açımızdan hayli değerli. Zira yüzyılın başındaki formsal, tasarımsal, süslemeye yönelik, soyutlamaya yönelik bilgilerle, yüzyılın başındaki ve 3’üncü çeyreğindeki durumu karşılaştırabiliyoruz. Bizim açımızdan bu iki yapı sahiden çok kıymetli bir ders konusu” dedi. 

“ORTA ÇAĞDA RASTLANILAN BİR DURUM DEĞİL”

Eser, bir valinin sultana karşı bu formdaki bir güç ispatının Orta Çağ’da karşılaşılan bir durum olmadığını tabir edip, “Bir sultan yapısının çabucak karşısında ve onu ezecek boyutta bir yapı inşa ettirilmesi çok kolay bir iş değil. Buna yürek edecek kişinin de çok argümanlı birisi olması gerekiyor. O devir başşehirleri Sivas olan İlhanlıların genel valisi, nitekim bu güce sahip bir karakter olarak karşımıza çıkıyor. Bu yapıyı inşa ederken kimi hudutları aşıyor. Burada hürmet sonlarını aştığını çok rahatlıkla söyleyebiliriz. Zira inşa ettirdiği yapının, sultan yapısını ezecek bir cephe yüksekliğine sahip olması, o yüksekliği daha da arttırabilmek için ikili minareler ek ettirmiş olması olağanda Orta Çağ anlayışında rastladığımız şeyler değil. Bu Anadolu genel valisinin ne kadar tezli yaklaşıma sahip olduğunu gösteriyor” halinde konuştu.

ilhanli valisi selcuklu sultani ile boyle boy olcustu 0 uKQLttst

“SULTANLIĞINI İLAN ETMEK İSTEMİŞ OLABİLİR”

Eser, Cüveyni’nin bu yapıtı inşa ettirerek Anadolu’daki sultanlığını ilan etmek istemiş olabileceğini söz ederek şunları kaydetti: “Üzerinde çok çalışmak gerekir lakin benim fikrim, tahminen de Anadolu’da kendi sultanlığını ilan etmek üzere olan Şemseddin Cüveyni’nin, medreseyi o nedenle oraya inşa ettirdiğini düşünüyorum. Art plandaki niyeti her ne olursa olsun, bizim Anadolu’nun 13’üncü yüzyılını algılamamız ismine iki değerli örneği yan yana getirdiği için bu yapılar değerli birer kaynak oluşturuyor.”

                                         

– İnşa,Yapı,Sultan,Medrese,Önemli,Sivas,Anadolu,3’Üncü,Yüzyılın

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir